Big bagi do żywności: unijna deklaracja zgodności w pigułce

Firma produkująca żywność w Unii Europejskiej musi umieć wykazać, że big bag, w którym przewozi swoje surowce, nadaje się do kontaktu z żywnością. Tym dokumentem jest deklaracja zgodności (Declaration of Compliance, DoC).

To jeden z pierwszych dokumentów, o które pytają audytorzy. Jeśli go brakuje, niezgodność dotyczy nie tylko dostawcy opakowań, ale także producenta żywności.

W tym artykule wyjaśniamy, na jakich przepisach opiera się deklaracja, jakie informacje musi zawierać i co sprawdzić, gdy otrzymasz ją od dostawcy.

1. Jakie przepisy mają zastosowanie?

Stosuje się łącznie trzy rozporządzenia:

• Rozporządzenie ramowe (WE) nr 1935/2004: podstawowa zasada dla wszystkich materiałów do kontaktu z żywnością. Materiał nie może przenosić do żywności substancji w ilościach, które mogłyby stanowić zagrożenie dla zdrowia ludzi, powodować niedopuszczalne zmiany w składzie żywności lub pogarszać jej cechy organoleptyczne. Wymaga też identyfikowalności.
• Rozporządzenie w sprawie tworzyw sztucznych (UE) nr 10/2011: szczegółowe zasady dla tworzyw sztucznych. Podlega mu tkanina big bagów (polipropylen) i worki wewnętrzne (polietylen i inne polimery). To również to rozporządzenie nakłada obowiązek pisemnej deklaracji zgodności.
• Rozporządzenie w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej (WE) nr 2023/2006: wymaga, aby materiały do kontaktu z żywnością były produkowane w ramach systemu zapewnienia i kontroli jakości.

2. Podstawowe limity: migracja

„Migracja” to przechodzenie substancji z opakowania do żywności. Rozporządzenie w sprawie tworzyw sztucznych określa dwa rodzaje limitów:

• Limit migracji globalnej: łączna ilość substancji migrujących z opakowania do żywności nie może przekraczać 10 mg na decymetr kwadratowy (10 mg/dm²) powierzchni kontaktu.
• Limity migracji specyficznej: niższe limity ustalone indywidualnie dla niektórych substancji.

Ponadto do produkcji tworzywa można stosować wyłącznie monomery i dodatki znajdujące się w wykazie substancji dozwolonych rozporządzenia.

3. Jak przebiega badanie migracji?

Zamiast prawdziwej żywności w badaniu stosuje się „płyny modelowe” (symulanty żywności), które naśladują zachowanie żywności. Wybór symulantu zależy od rodzaju pakowanej żywności: istnieją różne symulanty dla żywności wodnej, kwaśnej, zawierającej alkohol, tłustej i suchej.

Większość produktów przewożonych w big bagach (mąka, cukier, skrobia, mleko w proszku) to żywność sucha. Dla żywności suchej rozporządzenie określa symulant żywności E — porowaty polimer znany pod nazwą handlową Tenax.

Warunki badania (czas i temperatura) muszą odzwierciedlać rzeczywiste użytkowanie produktu. W przypadku big bagów jest to zwykle długotrwałe przechowywanie w temperaturze pokojowej; określony przez rozporządzenie standardowy warunek badania migracji globalnej dla takiego zastosowania to 10 dni w 40 °C.

4. Co musi zawierać deklaracja zgodności?

Załącznik IV do rozporządzenia (UE) nr 10/2011 określa treść deklaracji. Deklaracja otrzymana od dostawcy musi zawierać:

1. Nazwę i adres firmy wystawiającej deklarację
2. Nazwę i adres producenta (lub importera)
3. Identyfikację produktu (typ big baga, worek wewnętrzny, materiał)
4. Datę deklaracji
5. Potwierdzenie, że produkt spełnia wymagania rozporządzeń (UE) nr 10/2011 i (WE) nr 1935/2004
6. Odpowiednie informacje o substancjach objętych ograniczeniami (substancjach z limitem migracji specyficznej)
7. Informacje o substancjach stosowanych także jako dodatki do żywności (substancje „podwójnego zastosowania”)
8. Warunki stosowania: rodzaje żywności, z którymi może się stykać, jak długo i w jakiej temperaturze, oraz stosunek powierzchni do objętości przyjęty w badaniu
9. Dla materiałów wielowarstwowych — potwierdzenie dotyczące ewentualnie zastosowanej bariery funkcjonalnej

Deklaracja musi opierać się na dokumentacji uzupełniającej (raporty z badań, deklaracje surowców), którą na żądanie można przedstawić właściwym organom.

5. Co sprawdzić po otrzymaniu deklaracji

• Data: czy deklaracja jest aktualna? Należy ją odnowić w razie zmiany surowców, procesu produkcji lub przepisów.
• Zakres: czy obejmuje produkt, który kupujesz (ten worek wewnętrzny, tę tkaninę), czy jest to dokument ogólny?
• Warunki stosowania: czy podany rodzaj żywności odpowiada Twojemu produktowi? Deklaracja wystawiona dla żywności suchej może nie obejmować produktu tłustego.
• Warstwa kontaktowa: w big bagu z workiem wewnętrznym to worek styka się z żywnością; deklaracja musi go wyraźnie obejmować.
• Raport z badań: czy pochodzi z akredytowanego laboratorium i z kiedy jest?

6. Nowość: PPWR i PFAS

Unijne rozporządzenie w sprawie opakowań (PPWR), stosowane od 12 sierpnia 2026 r., wprowadziło osobne limity PFAS („wiecznych chemikaliów”) dla opakowań do kontaktu z żywnością. Oprócz deklaracji zgodności dotyczącej kontaktu z żywnością można więc otrzymać także prośbę o deklarację zgodności PPWR.

Więcej: PPWR i big bagi

7. W Karaca Ambalaj

Dla big bagów do kontaktu z żywnością produkowanych w zakładzie w Turcji z certyfikatem BRC IoP AA+ Karaca Ambalaj udostępnia klientom deklarację zgodności z rozporządzeniami (WE) nr 1935/2004 i (UE) nr 10/2011.

Skontaktuj się z nami w sprawie dokumentów potrzebnych dla Twojego produktu.

Powiązane artykuły: Wybór big bagów w przemyśle spożywczym · Certyfikat BRC IoP: dlaczego jest ważny dla opakowań do żywności

Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Wiążące są aktualne wersje rozporządzeń opublikowane w EUR-Lex.